De invloed van dieet op het beloop van MS
Tijdens haar jeugd in Indonesië verbleef Anne Maas als jonge tiener gedurende drie jaar met haar moeder in een 'Jappenkamp'. De geïnterneerden hadden het daar slecht en nog steeds leven de herinneringen aan de verschrikkingen die ze daar meemaakte bij haar voort.

Ten tijde van de internering leed haar moeder aan Multiple Sclerose, meer bekend onder de afkorting MS. De diagnose was al vóór de tijd van gevangenneming bij haar gesteld, namelijk op 18-jarige leeftijd. Het verwonderde Anne dat haar moeder - ondanks alle ellende en ontberingen die allen daar ondergingen - juist minder, in plaats van meer, last had van haar slepende aandoening, vergeleken met de tijd vóór de gevangenschap. Ze wist dat haar moeder een liefhebster was van chocolade en chocolade was in het kamp niet voorhanden. Het Rode Kruis verstrekte echter af en toe voedselpakketten, één pakket per persoon, onder andere gevuld met enkele repen chocolade, waar haar moeder verzot op was. In principe was één pakket voor één persoon bedoeld. Doordat de bewakers het merendeel ten eigen bate gebruikten kwam het er in feite erop neer dat één pakket met vijftien anderen moest worden gedeeld. Tot haar verbazing constateerde Anne dat de medische toestand van haar moeder steeds weer, tijdelijk, verslechterde na het verorberen van dat kleine beetje heerlijks.

Terug in Nederland werd, op haar 19e jaar, ook bij Anne de diagnose MS gesteld. De eerste verschijnselen bestonden uit periodes van plotselinge zwakte van de spieren in haar been, waardoor ze het gevoel kreeg 'er doorheen te zakken'. Voorts kreeg ze plaatselijk last van gevoelloze gebieden en af en toe uitval van een deel van het gezichtsveld. Nadat eenmaal de diagnose vaststond volgde er een tijd van veel rusten. Zij herinnert zich met name de weekends met periodes van langdurige bedrust en zich heel ongelukkig voelen.
Inmiddels was Anne ondanks haar medische handicap toch begonnen aan de studie Geneeskunde en het lukte haar, zij het met de nodige tegenslag, die succesvol af te ronden. Zij vertelde aan niemand dat zij aan MS leed. Zij was er namelijk van overtuigd dat zij anders na haar studie niet 'aan de bak zou komen'. En ondanks haar gezondheidsproblemen speelde zij het klaar om ook de vermoeiende specialisatietijd als revalidatiearts te voltooien.

Op haar 34e jaar was zij op weg naar Friesland om daar de vakantie door te brengen. Daar ze was vergeten iets voor de lunch klaar te maken, kocht zij onderweg gauw enkele repen chocolade om de honger te stillen. Vrijwel direct na het eten van de repen namen de ziekteverschijnselen in sterke mate toe. Met name werd het gezichtsvermogen minder, zij het gelukkig tijdelijk. Toen herinnerde zij zich dat bij haar moeder de ziekteverschijnselen ook zo sterk waren toegenomen na het verlaten van het interneringskamp in Indonesië; de gegevens over haar chocoladegebruik werden plotseling weer actueel. Ze overwoog dat het ziektebeloop bij zowel haar moeder als bij haarzelf beïnvloed zou kunnen zijn door wat zij hadden gegeten, dan wel in het algemeen aten of wat zij juist niet hadden gegeten.

Hierop besloot Anne tot in detail na te gaan wat zij dagelijks aan voeding tot zich nam en op welke wijze zij daarop reageerde. Dat was geen gemakkelijke opgaaf: immers ieder mens gebruikt gedurende de dag een grote verscheidenheid aan voedingsmiddelen. Ze begon met zich te onthouden van chocolade en koffie. Later merkte zij op dat zij ook slecht reageerde op cola. In de loop van de tijd werden ook allerlei conserveringsmiddelen en kleurstoffen aan de alsmaar groeiende lijst toegevoegd. In deze context wordt speciaal Na-glutamaat (E621) genoemd. Gedurende de vele jaren die volgden heeft zij de lijst van voedings- en genotmiddelen waarvan zij proefondervindelijk had vastgesteld dat die het ziekteproces in ongunstige zin beïnvloedden, geleidelijk uitgebreid. Doordat zij dagelijks nauwkeurig bijhield wat zij binnen kreeg én hoe zij zich daarna voelde, kreeg zij allengs een steeds duidelijker beeld van welke soorten voedingsmiddelen minder geschikt voor haar waren. Ze noemde het door haar ontwikkelde dieet een 'exclusie-dieet': steeds weer vermeed zij die voedingsmiddelen waar ze slecht op reageerde.

Anne beschouwde en behandelde haar ziekte als een kwestie van voedselintolerantie, een afwijking die ineens kan ontstaan, die altijd bij je blijft, die nooit meer geneest maar die je wel kunt beteugelen. Intolerantie voor voedingsbestanddelen heeft, bij wijze van spreken, constante oppas en verzorging nodig. Het door haar voorgestelde dieet vereist om die reden een strikt persoonlijke aanpak. Bij ieder mens kan de stoornis immers weer een ander beloop hebben. Met een intolerantie kan het alle kanten op. En zoals bij alle intoleranties is een eenduidige prognose niet te stellen. Het beloop is namelijk mede afhankelijk van persoonsgebonden factoren.
In geval er sprake was van een plotselinge toename van de klachten, de beruchte, zogenaamde 'Schub' (spreek uit: sjoeb), dan coupeerde ze die succesvol met een 'anti-allergicum'

Helaas waren er ook mensen bij wie haar aanpak niet heeft geholpen, maar ze schat dat percentage op niet hoger dan tien. Deze mensen hebben volgens haar dan vaak iets anders dan (alleen) MS, bijvoorbeeld ALS* of een CVA**, etc.

Haar inspanningen werden en worden door de medische wereld niet altijd in dank afgenomen en leidden vaak tot ongekend felle polemiek. Zij wijt deze onwil aan de omstandigheid dat haar benadering in principe vrijwel niets kost, maar dat de huidige behandeling (met Interferon) daarentegen zeer kostbaar is. Vele zakelijk geïnteresseerden verdienen daar geld aan.
Nog steeds begeleidt zij enkele honderden MS-patiënten in het hele land door hen met haar ervaring en raad bij te staan. Maar veel méér mensen dan degenen die zich hebben aangemeld, volgen toch haar exclusie-dieet. Deze mensen bellen vaak pas na maanden of jaren om ervaringen uit te wisselen.

Anne Maas werd geboren in 1930 op Oost-Java in Djember. Haar beide ouders waren arts. Ze is volledig zelfstandig en zelfverzorgend. Met energie gaat zij voort te trachten serieus onderzoek te stimuleren naar de invloed van voeding op het beloop van MS. Ondanks haar gevorderde leeftijd is zij nog dagelijks bereikbaar voor advies.

Jos Nyst, arts
E-mail: dehoutwal@hotmail.com
Internetsite: www.msdieetdoktermaas.nl

* Amyotrofe laterale sclerose (ook wel ziekte van Charcot genoemd): tamelijk zeldzame neurologische ziekte waarbij de motorische zenuwcellen in het ruggenmerg afsterven, met als gevolg progressief krachtsverlies en verlamming.

** Cerebraal vasculair incident: herseninfarct / beroerte

 
Terug naar menu

Oorspronkelijk gepubliceerd in De Natuur Uw Arts, 34e jaargang 2009, Nr. 200, bladzijde 18,